Amsterdam komt met beleid om recht op walverlof te borgen

donderdag, 11 juni 2026 (07:31) - Weekblad Schuttevaer

In dit artikel:

Havenbedrijf Port of Amsterdam heeft nieuwe richtlijnen ingevoerd om walverlof voor zeevarenden makkelijker en toegankelijker te maken. De regels, die gelden voor terminals in de Amsterdamse haven, schrijven voor dat terminals actief moeten zorgen voor praktische toegang tussen schip en wal en dat die voorzieningen duidelijk in hun beveiligingsplannen opgenomen worden. Hiermee wil het havenbedrijf het internationaal vastgelegde recht op walverlof beter beschermen, nu strengere ISPS-beveiliging wereldwijd de toegang heeft bemoeilijkt.

Concreet verplicht Port of Amsterdam terminals om belemmeringen zoals kosten of omslachtige procedures weg te nemen. Voor schepen die afmeren op publieke plekken zonder directe waltoegang start de haven een proef waarbij bemanningsleden één gratis retourrit per bezoek krijgen aangeboden; dit wordt uitgevoerd samen met de bootslieden van de Koperen Ploeg. Ook bedrijf Cargill stelt op zijn terminals gratis vervoer beschikbaar. Het doel van de proef is inzicht te krijgen in de vraag naar en het gebruik van dergelijke vervoersvoorzieningen.

Port of Amsterdam zal toezicht houden op naleving: bij de beoordeling van beveiligingsplannen én tijdens inspecties op locatie. Als blijkt dat walverlof in de praktijk wordt belemmerd, kan het havenbedrijf binnen de ISPS-regels handhavend optreden, tot en met het intrekken van certificering als uiterste middel.

Havenpredikant van het Zeemanshuis Amsterdam, Leon Rasser, reageert positief en verwacht dat betere toegang tot de wal het aantal bezoekers kan doen toenemen — hij zegt onder andere dat hij “superblij” is dat de havenmeester initiatief neemt. Rasser benadrukt dat walverlof belangrijk is voor het welzijn van zeevarenden: het biedt gelegenheid voor contact met familie, ontspanning buiten de beperkte plek aan boord en vermindert mentale belasting tijdens lange dienstperioden. Ook ziet hij het als factor in de aantrekkelijkheid van het beroep; als varen steeds minder mogelijkheden biedt om de wereld te zien, kan dat het personeelstekort verergeren.

Port of Amsterdam roept andere havens op om het voorbeeld te volgen. Volgens het havenbedrijf is het gezamenlijk belang duidelijk: zonder voldoende bemanning is er geen scheepvaart, en zonder scheepvaart geen handelshaven. De nieuwe regels moeten laten zien dat veiligheid en toegang tot walverlof hand in hand kunnen gaan wanneer voorzieningen goed worden georganiseerd.