Nederlandse binnenhavens steeds belangrijker: 93.000 banen en ruim 13 miljard euro toegevoegde waarde
In dit artikel:
De 231 Nederlandse binnenhavens leveren substantieel economische gewicht: in 2024 was de directe toegevoegde waarde 13,2 miljard euro en boden ze direct werk aan circa 93.000 mensen. Bij opname van keteneffecten groeit dat belang naar ongeveer 20,6 miljard euro en 173.000 banen, zo bleek tijdens de presentatie van de Binnenhavenmonitor 2025 op 5 maart in Nieuwspoort. Het onderzoek is uitgevoerd door Erasmus UPT in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.
Tussen 2020 en 2024 is de directe waarde en werkgelegenheid van de binnenhavens toegenomen (de werkgelegenheid nam met ruim 11.700 werknemers toe en de toegevoegde waarde steeg met circa 1,5 miljard euro), terwijl vervoerde volumes in dezelfde periode licht daalden bij droge bulk en containers; natte bulk bleef stabiel. De onderzoekers en beleidsmakers benadrukken dat de binnenhavens een robuuste economische motor vormen, juist in tijden van wereldwijde onzekerheid.
Tegelijk staat de positie van de havens onder druk door toenemende ruimtelijke claims voor woningbouw. Case-onderzoeken in het rapport laten zien dat watergebonden terreinen stapsgewijs worden omgevormd en dat terugdraaien van zulke wijzigingen in de praktijk vaak lastig is. De Nederlandse Vereniging van Binnenhavens (NVB) — met René Leegte recentelijk tot voorzitter benoemd — waarschuwt dat verlies van havenruimte slecht is voor logistieke ketens, de energietransitie en het verdienvermogen van het land.
Als antwoord op die zorgen overhandigt de NVB op 16 maart, vlak voor de gemeenteraadsverkiezingen, een petitie aan bestuurders van de binnenhavengemeenten om watergebonden locaties te reserveren voor havenactiviteiten. Het ministerie bevestigt de beleidsfocus op versterking van binnenvaart en multimodale corridors in de onlangs gepresenteerde Beleidsagenda Goederenvervoer, inclusief investeringen in de benodigde infrastructuur.
Kernvraag blijft hoe gemeenten en rijksoverheid ruimtelijke woningnood afwegen tegen het belang van het behoud van havenfuncties die onmisbaar zijn voor vervoer, industrie en nationale inkomsten.