Onstuimig weer doopt koningin Máxima, publiek en schip in champagne
In dit artikel:
Het nieuwe Nederlandse onderzoeksschip RV Anna Weber-van Bosse is op 12 maart op Texel officieel gedoopt door koningin Máxima. Het 80 meter lange schip vaart voor het Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee (NIOZ) en ligt samen met de andere NIOZ-schepen RV Wim Wolff en RV Adriaen Coenen in de Texelse haven. De doop vond plaats onder stormachtige omstandigheden; ondanks wind en regen bleef de ceremonie doorgaan en maakte Máxima een rondleiding over het schip voordat ze terug naar het vasteland vertrok.
De naam eert Anna Weber-van Bosse, een invloedrijke Nederlandse algologe en plantkundige uit het begin van de 20e eeuw: zij was de eerste Nederlandse vrouw met een grote bijdrage aan de mariene wetenschap, kreeg in 1910 een eredoctoraat van de Universiteit Utrecht en werd in 1935 ridder in de Orde van Oranje-Nassau. Daarmee verbindt het schip de maritieme wetenschap met Nederlandse historie en het koningshuis.
De RV Anna Weber-van Bosse (intern vaak AWvB genoemd) vervangt de Pelagia, die na dertig jaar eind 2025 uit de NIOZ-vloot gaat en recent naar Zuid-Afrika vertrok voor hergebruik. Uniek aan de AWvB is dat ze gelijktijdig water- en bodemonderzoek kan uitvoeren — een combinatie die op de Pelagia niet in één missie mogelijk was. Het schip is uitgerust met modulaire 20‑ft laboratoriumcontainers die per expeditie kunnen worden gewisseld: zo kan per missie precies de juiste apparatuur worden meegenomen en wereldwijd worden ingezet zonder telkens naar de thuishaven terug te keren.
Ontwerp- en operationele kenmerken zijn gericht op flexibiliteit en comfort voor onderzoekers: ruime dekruimte voor lange monsters (soms tot 20 meter), slaapvertrekken zo laag mogelijk geplaatst om kans op zeeziekte te verminderen, en een doorzichtige vloer op de brug om nauwkeuriger langs boeien te kunnen varen. Dynamic positioning houdt het schip nauwkeurig op locatie en met ijsklasse 1 kan de AWvB ook naar gebieden met ijsgrenzen varen (zonder ijsbreker te zijn). Op termijn is varing op methanol-technologie een optie als brandstof wereldwijd beschikbaar wordt.
De bouw van het schip vond plaats bij Armon Shipyards in Spanje na een Europese aanbesteding. NIOZ-medewerkers benadrukken dat het bouwen van een onderzoeksschip complex is geweest, met veel elementen die integraal moesten samenwerken en een strakke deadline voor de doop. Nog enkele tests en de levering van twee diepzeeinstrumenten, een ROV en een door Damen bestelde tenderboot staan uit.
De eerste missie start op 20 maart, beginnend met proefvaarten en fine-tuning. Daarna volgt nog een terugkeer naar de werf in Spanje voor laatste aanpassingen, waarna de AWvB koers zet naar Las Palmas en Kaapverdië. Onderweg zullen wetenschappers onder meer onderzoek doen naar Saharastof, bodemmonsters nemen en geologen zetten verkenningen van de Noordzeebodem uit. Voor NIOZ — dat dit jaar 150 jaar bestaat en onderzoek doet naar oceanen, zeebodems, getijden, klimaatverandering en mariene biodiversiteit — vergroot dit schip de mogelijkheden om wereldwijd en in de Wadden- en Noordzee duurzaam en veelzijdig wetenschappelijk werk te verrichten.