Opinie: de 'gratis bezorgd'-Illusionist

In dit artikel:

Consumenten zeggen doorgaans voorstander te zijn van meer vervoer over water om files en CO₂-uitstoot terug te dringen. In de praktijk kiezen zij echter massaal voor snelle en vaak ‘gratis’ thuisbezorging, waardoor goederen vooral via vrachtwagens over de weg worden aangevoerd. Die voorkeur botst met de eigenschappen van de binnenvaart, die planning, geduld en vervoer op grotere schaal vereist.

Volgens Bart Bouwens ontstaat daardoor een logistieke schijnwereld. De maatschappelijke kosten van wegtransport – zoals schade aan infrastructuur, files, fijnstof en extra druk op klimaatdoelen – zijn niet zichtbaar op het prijskaartje. Consumenten betalen die rekening later indirect via belastingen en zorgpremies, terwijl marketing transportkosten buiten beeld houdt.

Bouwens pleit daarom voor een logistiek energielabel bij aankoop, waarop consumenten kunnen zien welke maatschappelijke schade bij een snelle levering over de weg hoort en hoeveel lager die bij vervoer over water kan zijn. Zo kan de anonimiteit van transport worden doorbroken. De consument is volgens hem echter niet de enige verantwoordelijke: ook verladers, politiek en de logistieke sector dragen bij aan het vastgelopen systeem. De bijdrage vormt het eerste deel van een zesdelige reeks over de crisis rond de Rijn en de binnenvaart.