Telematicadag in Nijmegen: AI rukt op in binnenvaart
In dit artikel:
De 28ste Telematicadag, gehouden op 27 november in het KSCC Schipperscentrum in Nijmegen, draaide om de toepassing van kunstmatige intelligentie in de binnenvaart. Sprekers van Fontys, Rijkswaterstaat, Cofano en Shipping Technology benadrukten dat AI processen kan verbeteren, maar dat menselijk toezicht en inzet onmisbaar blijven. Het evenement, mogelijk de laatste keer op deze locatie omdat organisator Bureau Telematica Binnenvaart (BTB) naar een nieuwe plek zoekt, stond ook stil bij het overlijden van Sander Janssen (79), jarenlang gezicht van het ontvangstcomité.
Onder het thema “Slimme schepen, slimme vaarwegen: AI reist mee” kwamen zowel praktische voorbeelden als beperkingen aan bod. Een peiling onder aanwezigen liet zien dat meer dan de helft al AI gebruikt; internationaal onderzoek wijst echter uit dat een klein percentage bedrijven er daadwerkelijk winst mee boekt. In Nederland werd recent het Nationaal AI Deltaplan met 52 aanbevelingen gepresenteerd om toepassing te versnellen.
AI-onderzoeker Danny Jonker gaf een toegankelijke uitleg over hoe systemen leren en raadde aan zelf te experimenteren met laagdrempelige diensten. Tjeerd de Jong van Rijkswaterstaat besprak toepassingen rond bruggen en sluizen, maar gaf aan dat de prioriteit ligt bij onderhoud en levensduurverlenging. Een concreet voorbeeld illustreerde het nut van data-analyse: een klein breukje in een ring veroorzaakte vertraging bij de Kreekraksluizen en werd dankzij gegevens snel opgespoord.
Bedrijven zoals Cofano werken aan AI-oplossingen voor de vervoersketen, maar zeggen dat gebrek aan data en te veel variabelen autonome planning nog onmogelijk maken; mensen zijn dus voorlopig nodig. Shipping Technology schetste sinds 2017 een geleidelijke verschuiving naar digitalisering en gedeeltelijke automatisering aan boord, met mogelijke krimp in bemanning maar geen volledige verdwijning.
Dankzij steun van Rijkswaterstaat en De Wandelgang bleef deelname gratis; de dag werd traditioneel afgesloten met erwtensoep en kroketten. Van de presentaties is een zeven uur durende videoregistratie beschikbaar op YouTube.