Uitspraken van Trump over Somalische piraten onder de loep
In dit artikel:
Voormalig president Trump zei recent dat de Verenigde Staten de Somalische piraten hebben ‘uitgeschakeld’ en noemde meerdere redenen waarom dat dringend en juist zou zijn. Schuttevaer onderzocht die uitspraken en komt tot de conclusie dat de meeste beweringen onjuist zijn.
- Wie en waar: het gaat om Somalische piraten die opereren voor de kust van Somalië en in delen van de Indische Oceaan. Internationale marines (onder andere de Europese missie EU NAVFOR/Operatie Atalanta en ook de Indiase marine) patrouilleren in het gebied en escorteren soms schepen.
- Bewering 1 — piraten blazen olietankers op: onjuist. Somalische piraten staan bekend om kapingen en gijzelingen om losgeld af te dwingen. Ze gebruiken geweld om schepen te grijpen en bemanningen bang te maken, maar er zijn geen aanwijzingen dat ze regelmatig met raketten of soortgelijke wapens olietankers beschieten zoals sommige andere gewapende groepen in de regio doen.
- Bewering 2 — bemanning mag zich niet verdedigen: onjuist. Schepen mogen bewapende beveiligers aan boord hebben; commerciële maritieme beveiligingsbedrijven (bijv. Nederlandse firma’s) leverden in het verleden gewapende teams voor risicogebieden. Voor Nederlandse vlaggen is vaak toestemming van de overheid vereist, maar grote rederijen varen doorgaans met beveiligers.
- Bewering 3 — sommige schepen kosten een miljard dollar: onjuist. De duurste tankers kosten doorgaans rond 100–120 miljoen dollar nieuwbouw; de duurste recent bestelde containerschepen lagen rond 275 miljoen dollar per stuk. Aantallen in de orde van miljarden per schip zijn overdreven.
- Bewering 4 — Amerika valt piraten aan zoals drugsboten: niet aantoonbaar. Er is geen openbaar bewijs dat Amerikaanse troepen recentelijk lik-op-stuk-luchtaanvallen hebben uitgevoerd op Somalische piratenboten zoals Trump suggereerde. Wel zijn Europese en andere marines actief in antipiraterijoperaties.
- Bewering 5 — er zijn de laatste tijd geen piratenaanvallen meer geweest: onjuist. In november 2025 vonden meerdere incidenten plaats: op 6 november werd de tanker Hellas Aphrodite gekaapt ten zuidoosten van Somalië en later vrijgegeven na ingrijpen van een marineschip van Operatie Atalanta; op 3 november werd de Stolt Sagaland benaderd bij Mogadishu maar slaagde de bemanning samen met beveiligers erin de aanval af te slaan.
Conclusie: piraterij blijft een reëel risico, maar de afname van grote aantallen kapingen in recente jaren is vooral te danken aan beschermende maatregelen aan boord (beveiligers, hogere vaarsnelheden, routes verder uit de kust) en internationale maritiereacties. De stelling dat de VS als enige of doorslaggevende macht alle Somalische piraten hebben uitgeschakeld, wordt door beschikbare feiten niet ondersteund.