Unieke Jaffa-kraan 86 wacht op ligplaats en restauratie

In dit artikel:

Aan de Haparandadam in Amsterdam ligt de 40 meter hoge drijvende Jaffa‑kraan 86, een industrieel monument dat 77 jaar in de haven heeft gewerkt. De Stichting Behoud Drijvende Jaffa‑kraan 86 wil de laatste overgebleven van een serie van zes naoorlogse wipkranen restaureren, een vaste ligplaats geven en het verhaal van de wederopbouw levend houden.

De kraan, gebouwd in 1949 door Machinefabriek Jaffa (Utrecht) op een Belgisch ponton, had een hijscapaciteit van 2,5 ton en was onmisbaar bij het lossen van onder meer hout voor de wederopbouw van Nederland. Uniek is dat deze kranen oorspronkelijk woonruimtes hadden: een schipper en zijn gezin konden op de kraan wonen en er zijn zelfs kinderen geboren. De stichting wil die woonruimtes (roef en dekhut) herstellen en overige ruimtes gebruiken voor educatie en informatie, met als kern een herontdekte fotoserie van Anne Marie Wolff‑Koller uit de jaren ’50 en ’60 die de opbouw van de haven na 1945 documenteert.

Vrijwilligers houden de kraan operationeel met dagelijks beheer, reparaties en schilderwerk, maar groot onderhoud en restauratie moeten professioneel worden uitbesteed; daarvoor is meer geld nodig naast het reguliere liggeld. Er is al steun ontvangen, onder meer €5.000 van Stichting Vrienden van BOEi en een bijdrage van de Nederlandse Stichting Erfgoed Kranen, maar de stichting blijft grotendeels afhankelijk van particuliere giften, fondsen en partnerschappen.

Kort overzicht technische gegevens: ponton 26,10 × 12,6 × 1,50 m, Cummins dieselmotor (~183 pk), hijsmotor en overige aandrijvingen van Siemens; de kraan werd circa veertig jaar geleden op één plaats vastgezet en de verrijdbare aandrijving verwijderd. Meer informatie en contactmogelijkheden zijn te vinden op www.jaffakraan86.nl.