Zware Kees: onafhankelijk varen

In dit artikel:

De recente Russische GPS-verstoring op de Oostzee onderstreept volgens de auteur hoe kwetsbaar de moderne scheepvaart is geworden. Hoewel hij al zijn hele werkzame leven naast satellietnavigatie het gebruik van de sextant heeft verdedigd, kwam die keuze oorspronkelijk niet voort uit angst voor Rusland of voor elektronische sabotage. Hij waardeerde vooral de zelfstandigheid van het zeemanschap: zodra een schip vertrekt, moeten kapitein en bemanning problemen met de beschikbare middelen zelf kunnen oplossen.

Toen zijn loopbaan in 1977 begon, werd vooral genavigeerd met radar, zichtpeilingen, boeien en vuurtorens. Tijdens oceaanreizen kwam satnav beschikbaar, maar omdat dat systeem niet voortdurend een positie gaf, bleven sextant en tijdmeter noodzakelijk. Met de komst van realtimenavigatie verdwenen die traditionele hulpmiddelen op veel schepen naar de achtergrond. Volgens de auteur gingen navigators daardoor bovendien minder goed uitkijken en verdween belangrijke kennis.

Nu navigatiesystemen afhankelijk blijken van externe signalen die kunnen worden verstoord of misleid, is op veel schepen geen volwaardige back-up meer aanwezig. De auteur haalt daarom de les van een vroegere kapitein aan: zorg dat je altijd onafhankelijk kunt blijven.