Zware Kees: reünie

In dit artikel:

Op een grauwe, motregenachtige middag keert de verteller terug naar IJmuiden voor een reünie met klasgenoten van zijn oude zeevaartschool, ruim 45 jaar na hun vertrek (laatste schooljaar 1978). Het buurtbeeld blijkt opvallend onveranderd: dezelfde straten en zelfs een snackbar, al met een andere naam. De deelnemers zijn nu gepensioneerde zeevarenden — Sjoerd, Gerard, Ron, Harry, John, Wiebe, Han en anderen — allemaal zichtbaar ouder en grijzer, maar vol herinneringen.

De bijeenkomst vond plaats in het voormalige schoolgebouw, nu het Zee- en Havenmuseum. De organisatoren hadden een rondleiding geregeld, maar die liep al snel anders dan gepland: de gedetailleerde praktijkkennis en anekdotes van de oud-leerlingen overstemde de standaard museumuitleg. Waar de suppoost probeerde historisch materiaal of de aanleg van het Noordzeekanaal te behandelen, schoten oud-studenten telkens in herinneringen aan lokalen en voormalige docenten, wat de rondleider zichtbaar ongemakkelijk maakte. Na enige tijd droeg hij het stokje over aan een veel jongere medewerker die de navigatiebrug ging toelichten.

Op die brug volgde hetzelfde patroon: zodra de jongere gids begon over kaartentafel en instrumenten, herkende Sjoerd de Decca Mark 12 en wezen anderen op radiorichtingzoekers, buizenradar en middengolfradio's. De ex-zeelieden vulden de uitleg aan met levensechte anekdotes — zoals een 'sparks' die continu rookte in zijn radiohut — waardoor de jonge medewerker zich terugtrok. De bijeenkomst illustreert het contrast tussen tastbare, door ervaring begronde kennis van oudere zeelieden en de meer gestandaardiseerde presentatie van erfgoedinstellingen, en benadrukt hoe fysieke plekken weinig veranderen terwijl mensen en hun verhalen met de tijd mee verouderen.